Wirtualny Lublin. Zobacz miasto jak sprzed wieków

Makiety zbudował Ośrodek Brama Grodzka-Teatr NN, współpracując z szeregiem specjalistów - archeologów, historyków i historyków sztuki. W ich tworzenie zaangażowało się około 25 osób. Realizacja projektu była możliwa dzięki dotacji z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

 

Dobra jakość trójwymiarowych i kolorowych wizualizacji wynika z tego, że Teatr NN korzystał z technologii Google Earth. Za jednym kliknięciem myszki można przejść się ulicami miasta, którego już nie ma.

 

Punktem wyjścia do wirtualnej podróży w przeszłość było stworzenie makiety z dwudziestolecia międzywojennego, o której powstaniu"Gazeta" pisała w ubiegłym roku. Makietę pokazującą nieistniejącą dzielnicę żydowską do tej pory obejrzało 11 tysięcy internautów. A zaprezentowana we wtorek makieta z lat 30. XX wieku obejmuje swoim zasięgiem już całe miasto, znalazło się na niej ponad 2 tysiące obiektów. Najwięcej źródeł ikonograficznych zachowało się ze Śródmieścia, m.in. zdjęcia lotnicze, a w przypadku takich dzielnic jak Kośminek i Dziesiąta trzeba było posiłkować się materiałami pisanymi. Bazą kartograficzną dla pracy nad tą makietą był plan miasta z 1928 roku. - Uwagę zwraca duża liczba fabryk, na przykład w Lubelskiej Fabryce Samochodów były też składane amerykańskie samochody - mówi Tadeusz Przystojecki, koordynator projektu.

 

Cofamy się o prawie 200 lat. W połowie XVIII wieku Lublin był miastem zniszczonym, do czego przyczyniły się liczne najazdy i pożary. Na makiecie widać, że wiele domów jest zrujnowanych, spalony jest także Zamek. - To Lublin wyludniony, z około dwudziestu tysięcy mieszkańców, tyle było na przełomie XVI i XVII wieku, została nie więcej niż połowa. Mieszczanie zostali pozbawieni przywilejów, zyskały je szlachta i duchowieństwo - opowiada Przystojecki.

 

Autorzy makiety opierali się przede wszystkim na obrazie "Pożar miasta Lublina" z 1719 roku, siedemnastowiecznej rycinie Hogenberga i Brauna oraz planie Bekiewicza z połowy XVII wieku. Przydatne okazało się porównanie tej wiedzy z planami miasta z XIX wieku.

 

A jak mogło wyglądać miasto w XVI wieku? Ciekawie wypada zestawienie makiety przedstawiającej ten okres w dziejach miasta z makietą pokazującą Lublin z XIV stulecia.

 

W XIV wieku zabudowa miasta była przede wszystkim drewniana. Lata 60. XIV wieku to czas panowania Kazimierza Wielkiego. Miasto już zostało otoczone murami obronnymi, po tym jak zostało niemal zrównane z ziemią w czasie najazdu tatarskiego z 1341 roku. W przypadku pracy nad tą makietą najwięcej do powiedzenia mieli archeolodzy, ponieważ nie zachowały się materiały ikonograficzne z tego okresu. Ale w dużej mierze autorzy projektu mogli nieco popuścić wodze wyobraźni. - Dlatego wygląd Zamku to w dużej mierze nasza hipoteza - zaznacza Joanna Zętar z Ośrodka Brama Grodzka - Teatr NN. ]

 

Pod koniec XVI wieku Lublin jest już na innym etapie swojego rozwoju. To miasto wielokulturowe i siedziba Trybunału Koronnego. Miasto, w którym został podpisany akt Unii Lubelskej. - Dzięki mistrzom włoskim powstawały budynki w stylu renesansu lubelskiego - mówi Joanna Zętar.

 

W pracy nad makietą pokazującą jak prawdopodobnie wyglądał Lublin w XVI wieku opierano się m.in. na wizerunku miasta z polichromii znajdującej się w kamienicy Lubomelskich przy Rynek 8. Polichromia powstała w pierwszej połowie XVI wieku.

 

Autor: Małgorzata Szlachetka, GW

 

Więcej na:

http://lublin.gazeta.pl/lublin/1,48724,11026184,Wirtualny_Lublin__Zobacz_miasto_jak_sprzed_wiekow.html